Nöbetçi Eczaneler
Yeni Parti, Türk siyasi partiler tarihindeki en köklü kurumsal ve örgütsel reformlardan birini hayata geçirmeye hazırlanıyor. YENİ Parti Genel Sekreteri Yunus Emre, genel merkez binasında gazetecilerle bir araya gelerek “Siyaseti Yurttaşa Geri Vermek: YENİ Parti’nin Örgütlenme, Katılım ve Yönetici Seçme Modeli Üzerine Rapor” başlıklı kapsamlı çalışmanın detaylarını kamuoyuyla paylaştı.
Siyasi deneyime sahip partililerin yanı sıra siyaset sosyolojisi alanında uzman bağımsız akademisyenlerin katkısıyla hazırlanan rapor; Merkez Yönetim Kurulu (MYK), milletvekilleri ve il başkanlarının değerlendirmesine sunuldu.
Yeni modelin en radikal adımı delege hegemonyasının sona erdirilmesi oldu. Genel başkanlıktan il ve ilçe başkanlıklarına kadar tüm kademelerde dolaylı temsil yerine doğrudan demokrasi uygulanacak.
“Genel başkan dahil olmak üzere il ve ilçe başkanları delege sistemiyle değil, üyelerin doğrudan oyuyla seçilecek. Yöneticilik üyeler üzerinde güç kurulan kalıcı bir makam olmaktan çıkacak; biz hükmeden değil, meclis kararlarını uygulayan ve düzenli hesap veren koordinatörler arıyoruz.”
Siyasetin Temel Karar Organı Mahalle Meclisleri Oluyor
Yeni örgütlenme mimarisinde siyasetin ağırlık merkezi genel merkez ya da il binalarından doğrudan mahallelere ve sokaklara kaydırılıyor:
- Mahalle Meclisleri Karar Organı Olacak: Mahalle meclisleri partinin yurttaşa en yakın siyasi birimi haline gelecek. Yerel sorunları tespit edecek, belediye hizmetleri ve kamu yatırımlarını denetleyecek, dayanışma ağları kurarak doğrudan ilçe meclisine gündem taşıyacak.
- İlçe Yönetimi Değil İlçe Meclisi: İlçelerde siyasetin temel organı ilçe başkanı veya dar yönetim kurulu değil, bütün üyelerin katılımına açık olan ilçe meclisi olacak. Nüfusu kalabalık metropollerde yüz yüze toplantıların yanı sıra dijital katılım yöntemleri işletilecek.
- Geniş Temsilli İl Meclisleri: İl meclislerinde mahalle ve ilçelerin yanı sıra gençler, kadınlar, işçiler, çiftçiler, esnaf, üniversiteler, sendikalar ve sivil toplum kuruluşları kurumsal olarak temsil edilecek.
Profesyonel Siyaset Tekellerine Dönem Sınırı ve Etik Kalkan
Parti içinde “koltuk oligarşisi” ve siyaseti meslek haline getiren anlayışın önünü kesmek amacıyla katı etik kurallar getiriliyor:
- Dönem Sınırlaması: Aynı kişilerin parti kademelerinde ve yönetim makamlarında yıllarca kalması engellenecek, yöneticilik süreli bir toplumsal görev haline getirilecek.
- Mal Varlığı ve Çıkar Çatışması Beyanı: Yönetici adayları parti ilkeleri ve etik kuralları peşinen kabul edecek; mal varlıklarını ve olası çıkar çatışmalarını şeffaf biçimde ilan edecek.
- Akraba İlişkilerine Şeffaflık: Yöneticilerin birinci derece yakınlarının parti, belediye veya kamu kurumlarıyla ekonomik ya da ticari bağları varsa kamuoyuna açıkça beyan edilecek.
- Bağımsız Etik Kurul: Hediye, ağırlama, bağış ve parti kaynaklarının kişisel adaylık/tanıtım amacıyla kullanılmasını denetlemek üzere bağımsız bir parti içi etik kurul tesis edilecek.
- Mali Şeffaflık ve Hesap Verme: Bütün yönetim kademeleri en az 6 ayda bir faaliyet ve mali hesap raporu yayımlamak zorunda olacak.
Belediye Başkanları Parti Örgütünü Belirleyemeyecek
Parti ile yerel yönetimler arasındaki ilişkiyi de sağlıklı bir dengeye oturtacaklarını vurgulayan Genel Sekreter Yunus Emre, güçler ayrılığı ilkesinin yerelde de katı şekilde işletileceğini bildirdi:
“Belediye başkanları parti örgütü yöneticilerini belirleyemeyecek. Aynı şekilde parti örgütü de belediye yönetiminin hukuki ve icrai yetkilerine doğrudan müdahale edemeyecek. Belediye faaliyetlerinin parti adına tarafsız ve şeffaf biçimde izlenebilmesi için bağımsız bir denetim mekanizması kurulacak.”
Ayrıca milletvekilleri, belediye başkanları ve tüm seçilmiş aktörlerin belirli periyotlarla halka açık toplantılar düzenlemesi ve seçmenlerine hesap vermesi mecburi tutulacak.
Parti Üyesi Olmayan Yurttaşlar da Politika Üretebilecek
Hazırlanan modelde karar alma ve yönetici seçme hakkı resmi üyelere ait olurken; politika üretimi, proje geliştirme ve çalışma kurulları tüm yurttaşlara açılacak.
Eğitim, sağlık, ekonomi, tarım, teknoloji, hukuk, dış politika, çevre ve kadın hakları gibi başlıklarda tematik çalışma toplulukları kurulacak. Parti üyesi olmayan sivil toplum temsilcileri, bilim insanları ve uzmanlar bu masalarda politika oluşturma süreçlerine doğrudan katkı sunabilecek.
Yeni tüzük ve örgütlenme modeline, kuruluş ve üye kütüğü teyit süreçlerinin ardından öncelikle pilot bölgelerde başlanacak; sahadan elde edilen veriler ışığında kalıcı yapıya geçilecek.