Nöbetçi Eczaneler
Tüketicilerin satın alma kararlarını manipüle eden, vitrinlerde ve dijital alışveriş sitelerinde “büyük fırsat”, “efsane indirim” ve “yüzde 75’e varan dev indirim” sloganlarıyla sunulan aldatıcı kampanyalar Ticaret Bakanlığı’nın radarına takıldı.
Ticaret Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Reklam Kurulu’nun 8 Ekim 2026 tarihinde gerçekleştirilen 374’üncü toplantısında, tüketicilerden gelen şikâyetler ile Bakanlık müfettişlerinin re’sen yürüttüğü piyasa denetimleri sonucunda hazırlanan 161 dosya masaya yatırıldı.
Yapılan detaylı incelemelerde; mevzuata aykırı hareket ettiği, tüketiciyi aldattığı ve haksız ticari uygulama yürüttüğü belirlenen 136 dosya hakkında durdurma cezası verilirken, işletmelere tek oturumda toplam 17 milyon 176 bin 744 TL idari para cezası uygulandı.
“Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu; bazı firmaların ürün fiyatlarını önce artırıp ardından yüzde 75 indirim yapılmış gibi gösterdiğini tespit etti; 136 dosyada durdurma kararı verilirken, aldatıcı tanıtımlara karşı 17,1 milyon liralık idari yaptırım uygulandı.”
İlk 9 Ayda 249 Milyon TL’yi Aşan Ceza Kesildi
Bakanlık tarafından paylaşılan resmî faaliyet raporu, aldatıcı reklamlarla mücadelenin ulaştığı tarihi boyutu gözler önüne serdi:
- 33 Bini Aşkın Başvuru: 2026 yılının ilk 9 aylık döneminde Tüketici Bilgi Sistemi ve CİMER üzerinden Reklam Kurulu’na 33 binin üzerinde şikâyet ve ihbar ulaştı.
- 249 Milyon Liralık Yaptırım: Hem vatandaş başvuruları hem de Bakanlığın doğrudan başlattığı sektörel taramalar neticesinde; tüketicileri yanıltıcı reklam ve haksız ticari fiiller nedeniyle uygulanan toplam idari para cezası tutarı 249 milyon TL barajını aştı.
Yüzde 75 Vaadi Fos Çıktı: “Son 10 Günün En Düşük Fiyatı” Kuralı Çiğnendi
Kurulun ekim ayı gündeminde en geniş yeri, tüketicilerde yüksek indirim yapıldığı algısı oluşturan ancak perde arkasında fiyat bindirimi yapılan etiketler tuttu:
- Şişirilmiş Fiyat Oyunu: İncelemelerde, bazı satıcıların kampanya öncesinde ürünün liste fiyatını fahiş oranda artırdığı, ardından üzerine “yüzde 75 indirim” etiketi yapıştırarak aslında normal piyasa fiyatından sattığı belgelendi.
- 10 Gün Kuralı İhlal Edildi: 1 Ağustos 2026 tarihinde güncellenerek yürürlüğe giren Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’ne göre; bir ürün indirimli satışa konu edildiğinde, üzeri çizilen referans fiyatın indirimin başladığı tarihten önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat olması şart koşuluyor. İşletmelerin bu hesaplama kuralını kasten yok saydığı saptandı.
- Sadakat Kartı Kampanyalarına Kilit: Tüketicilerin cep telefonu numarası veya uygulamalarla kolayca erişebildiği “sadakat kartı / müşteri kartı” indirimlerinde de kuralların çiğnendiği, kartlı alışveriş adı altında sahte indirim oranları vadedildiği ortaya çıkarılarak yaptırım uygulandı.
Kuyumculuk Sektöründe 9 Firmaya Reklam Durdurma Cezası
Yüksek oranlı indirim vaatlerinin en yoğun suistimal edildiği alanların başında gelen mücevherat ve kuyumculuk sektörü de Reklam Kurulu’nun kıskacına girdi:
- Pırlanta ve Altında Gerçek Dışı İndirimler: Özellikle pırlanta, elmas ve altın takı ürünlerinde “Yüzde 60 + Yüzde 20 indirim”, “Maliyetine satış” veya “Yüzde 70 net indirim” gibi gerçeği yansıtmayan fiyat etiketleriyle müşteri çekmeye çalışan işletmeler re’sen incelendi.
- 9 Firmaya Durdurma: Yapılan piyasa ve fatura denetimlerinde, ilan edilen indirimli fiyatların son 10 günlük baz fiyatları yansıtmadığı ve şişirilmiş etiketler üzerinden kurgulandığı belirlenen 9 kuyumculuk firması hakkında reklamları durdurma cezası verildi.
32 Sosyal Medya Fenomeninin Hesabı İncelendi: Gizli Reklama Geçit Yok
Ticaret Bakanlığı’nın denetim ağı yalnızca geleneksel mağazalarla sınırlı kalmayıp dijital dünyaya ve influencer tanıtımlarına da uzandı:
- 32 Hesaba Yaptırım: Reklam Kurulu’nun yürüttüğü re’sen taramalarda, sosyal medya platformlarında (Instagram, TikTok, YouTube) milyonlarca takipçiye hitap eden fenomenlerin paylaşımları incelendi.
- Reklam İbaresini Gizleyenler Yakalandı: Fenomenlerin; bir ürün veya hizmet karşılığında nakdi gelir elde etmesine, bedelsiz/indirimli ürün temin etmesine ya da sponsorlu etkinliklere katılmasına rağmen paylaşımında
#reklam,#işbirliğiveya#sponsoribarelerini görünür şekilde kullanmadığı belirlendi. - 32 Hesapta Durdurma Kararı: Tüketiciyi yanıltarak organik deneyimmiş gibi ticari pazarlama yapan 32 sosyal medya hesabındaki tanıtımlar hakkında reklamları durdurma cezası uygulandı.
1 Ağustos 2026 Yönetmeliği Hatırlatıldı: Yeni Standartlar Neler Getiriyor?
Bakanlık, 1 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe giren yeni nesil reklam mevzuatının tüm sektörler için bağlayıcı olduğunu vurguladı:
- Son 10 Gün Standardı: İndirim öncesi fiyatta geriye dönük 10 günlük en düşük satış fiyatı zorunludur.
- İstisna Sadece Hızlı Bozulan Gıdalarda: Yalnızca raf ömrü kısa olan taze meyve, sebze ve süt ürünleri gibi çabuk bozulabilen mallarda bir önceki günün satış fiyatı referans alınabilir.
- Yapay Zekâ ve Hedefli Reklam Standartları: Yapay zekâ araçlarıyla üretilen reklam görselleri ve algoritmik hedefli reklam modellerinde tüketicinin açıkça bilgilendirilmesi ve rızasının alınması zorunlu kılındı.
Ticaret Bakanlığı, kasım ve aralık aylarında yaklaşan küresel indirim günleri (“Efsane Cuma”, “Siber Pazartesi” vb.) öncesinde denetimlerin katlanarak artacağını, aldatıcı kampanyalarla tüketicinin bütçesine göz diken satıcılara en üst sınırdan idari para cezaları ve kapatma yaptırımları uygulanacağını bildirdi.